در ﺑﺎزار ﻣﺎﻟﻲ داراﻳﻲ ﻫﺎى ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮاردى ﭼﻮن اوراق ﺑﻬﺎدار، ارز، ﺷﺎﺧﺺ ﺳﻬﺎم، ﻃﻼ، ﻓﻠﺰات، اﻧﺮژى(ﻧﻔﺖ ﺧﺎم، ﮔﺎز، ﺑﺮق)، ﻓﺮآوردهﻫﺎى ﻧﻔﺘﻲ، ﻣﺤﺼﻮﻻت ﻛﺸﺎورزى و ﻣﺤﺼﻮﻻت داﻣﻲ و... ﺑﺎﺷﻨﺪ.
ﻗﺮارداد ﻫﺎى اﺧﺘﻴﺎر ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ ﺑﺮ اﺳﺎس ﻧﻮع داراﻳﻲ ﭘﺎﻳﻪ اى ﻛﻪ ﺑﺮ آن ﻣﺒﺘﻨﻲ ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ، ﺑﻪ ﭼﻨﺪ دﺳﺘﻪ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ
• اﺧﺘﻴﺎر ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ ﺳﻬﺎم (داراﻳﻲ ﭘﺎﻳﻪ؛ﺳﻬﺎم)
• اﺧﺘﻴﺎر ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ ﻛﺎﻻ (داراﻳﻲ ﭘﺎﻳﻪ؛ﻛﺎﻻ، ﺷﺎﺧﺺ ﻛﺎﻻ و ﻗﺮاردادﻫﺎى آﺗﻲ ﻛﺎﻻ)
• اﺧﺘﻴﺎر ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ اوراق ﻗﺮﺿﻪ (داراﻳﻲ ﭘﺎﻳﻪ؛اوراق ﻗﺮﺿﻪ)
• اﺧﺘﻴﺎر ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ ﻧﺮخ ﺑﻬﺮه (ﻛﻪ ارزش آن ﺑﻪ ﻳﻚ ﺑﻬﺮه ﭘﺎﻳﻪ ﮔﺮه ﺧﻮرده اﺳﺖ)
• اﺧﺘﻴﺎر ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ ارز (داراﻳﻲ ﭘﺎﻳﻪ؛ارز)
• اﺧﺘﻴﺎر ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ ﺷﺎﺧﺺ (داراﻳﻲ ﭘﺎﻳﻪ ؛ﺷﺎﺧﺺ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﺜﺎل ﺷﺎﺧﺺ ﻛﻞ ﺑﻮرس)
• اﺧﺘﻴﺎر ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ ﻗﺮارداد آﺗﻲ (داراﻳﻲ ﭘﺎﻳﻪ ؛ﻗﺮارداد آﺗﻲ)
لیست سهم های پایه در بازار آپشن ایران
در بازار سرمایه ما، قراردادهای اختیار معامله بر روی تعداد محدودی از سهم ها و صندوق های کالایی منتشر میشوند. این داراییها معمولاً از میان «بزرگان بازار» انتخاب میشوند تا خیالتان از بابت خرید و فروش راحت باشد.
چطور نام آپشن ها را در دیده بان پیدا کنیم؟
قبل از دیدن لیست، باید «زبان مشترک» بازار آپشن را یاد بگیرید. هر دارایی پایه، دو نوع نماد در بازار آپشن دارد:
نمادهای اختیار خرید: با حرف «ض» شروع میشوند (مثل ضخود که اختیار خرید خودرو است).
نمادهای اختیار فروش: با حرف«ط» شروع میشوند (مثل طخود که اختیار فروش خودرو است).
دسته بندی سهم های دارای آپشن
لیست فعلی سهم های پایه بازار آپشن
گروه خودرو و قطعات:
• نماد خودرو (ایران خودرو)
• نماد خساپا (سایپا)
• نماد خبهمن (گروه بهمن)
• نماد خگستر (گسترش سرمایه گذاری ایران خودرو)
گروه فلزات و استخراج:
• نماد فولاد (فولاد مبارکه اصفهان)
• نماد فملی (ملی صنایع مس ایران)
• نماد ذوب (ذوب آهن اصفهان)
• نماد تاصیکو (سرمایه گذاری صدر تامین)
• نماد فزر (پویا زرکان آقدره - استخراج کانه های فلزی)
گروه بانکها و موسسات اعتباری:
• نماد وبملت (بانک ملت)
• نماد وبصادر (بانک صادرات)
• نماد وتجارت (بانک تجارت)
• نماد بساما (بیمه سامان)
• نماد وتعاون (بیمه تعاون)
گروه فرآورده های نفتی و پتروشیمی:
• نماد شپنا (پالایش نفت اصفهان)
• نماد فارس (صنایع پتروشیمی خلیج فارس)
گروه صندوقهای سرمایه گذاری (ETFs)
این بخش شامل صندوق های سهامی، اهرمی و شاخصی است که نقدشوندگی بالایی دارند:
• نماد اهرم(صندوق اهرمی کاریزما)
• نماد توان (صندوق اهرمی توان)
• نماد موج (صندوق اهرمی فیروزه)
• نماد جهش (صندوق اهرمی جهش فارابی)
• نماد اطلس (صندوق سرمایه گذاری اطلس)
• نماد تیام (صندوق سرمایه گذاری تیام)
• نماد کاریس (صندوق سرمایه گذاری کاریس)
• نماد طعام (صندوق زرفام - حوزه مواد غذایی)
• نماد هم تراز (صندوق شاخص هم وزن کیان)
•نماد جوانه کوچک(صندوق جوانه کوچک گندم)
گروه شرکتهای چندرشته ای و سرمایه گذاری:
• نماد شستا (سرمایه گذاری تامین اجتماعی)
• نماد وغدیر (سرمایه گذاری غدیر)
• نماد فرابورس (شرکت فرابورس ایران)
گروه مخابرات:
• نماد اخابر (مخابرات ایران)
دریافت کد معاملاتی برای معاملات اختیارمعامله
تمام کارگزاری ها امکان معامله آپشن را ندارند. باید کارگزاری هایی را انتخاب کنید که مجوز رسمی معاملات اختیار را از سازمان بورس دریافت کرده باشد. عواملی مانند کیفیت پشتیبانی و پلتفرم معاملاتی را در انتخاب خود لحاظ کنید.
برخی نیز برای اتخاذ موقعیت فروش شرایط سختگیرانه ای مانند دریافت چک تضمین با مبالغ بالا یا تعیین کف ارزش پرتفو دارند، یا عدم امکان اخذ موقعیت فروش را اعمال کنند. بنابراین، تحقیق و بررسی دقیق در انتخاب کارگزاری بسیار مهم است.
افراد به دو گروه تقسیم میشوند
• افرادی که کد معاملاتی بورسی ندارند، این افراد باید برای ثبت نام در سامانه سجام احراز هویت اقدام نموده و کد بورسی دریافت کنند.
• افرادی که کد معاملاتی بورسی دارند میتوانند مستقیماً برای دریافت کد آپشن اقدام کنند.
در گذشته، اغلب کارگزاری ها نیاز به مراجعه حضوری مشتریان داشتند. اما با پیشرفت فناوری و به ویژه پس از همه گیری کووید ۱۹، بسیاری از کارگزاری ها روش های غیرحضوری را برای دریافت و تایید مدارک پذیرفته اند.
برخی کارگزاری ها حتی سیستم های پیشرفته احراز هویت آنلاین را پیاده سازی کرده که به مشتریان اجازه میدهد تمام مراحل را از طریق وبسایت یا اپلیکیشن موبایل انجام دهند. این سیستم ها معمولاً شامل آپلود مدارک، تطبیق چهره با عکس کارت ملی و امضای دیجیتال اسناد میشوند.
سپس معمولاً طی یک الی چند روز کاری، در صورت کامل بودن مدارک، کد معاملاتی آپشن صادر میشود.
پس از دریافت کد میتوانید معاملات آپشن را آغاز کنید.
دارایی پایه در قراردادهای اختیار معامله کالایی
اختیار معامله سهام با اختیار معامله کالا تفاوت هایی دارد. یکی از مهمترین تفاوتها، دارایی پایه آنهاست.
طبق سایت بورس کالا، در حال حاضر نمادهای پایه در اختیار معامله کالای ایران شامل موارد زیر می باشد.
• سکه طلای تمام بهار آزادی طرح امام خمینی
• زعفران رشته ای بریده ممتاز (نگین)
• قرارداد آتی زعفران نگین
• قرارداد آتی واحدهای سرمایه گذاری صندوق طلای لوتوس
• واحدهای سرمایه گذاری صندوق طلای کهربا
• شمش طلای خام
• واحدهای سرمایه گذاری صندوق چند کالایی طلای سرخ نوویرا (نهال)
• واحدهای سرمایه گذاری صندوق طلای لوتوس
• واحدهای سرمایه گذاری صندوق طلای دنای زاگرس (نماد جواهر)
برای داشتن اطلاعات بیشتر به سایت بورس کالای ایران به آدرس ime.co.ir مراجعه فرمایید.
نحوه دریافت کد معاملاتی کالا
در صورتی که مشتری قبلا اقدام به دریافت کد معاملاتی قراردادهای آتی از طریق شرکتهای کارگزاری کرده باشد، میتواند با همان کد معاملاتی در معاملات قراردادهای اختیار معامله نیز فعالیت کند. شایان ذکر است مشتریان فقط با یک کارگزاری مجاز به انجام این معاملات هستند. در صورت تمایل به تغییر کارگزاری خود، باید فرم درخواست انتقال کد معاملاتی را تکمیل و آن را به کارگزار مورد نظر خود ارائه کنند.
افتتاح حساب عملیاتی
مشتریان برای فعالیت در معاملات قراردادهای اختیار معامله می بایست یک حساب در اختیار بورس نزد یکی از بانک های عامل افتتاح و آن را به شرکت کارگزاری معرفی کنند. درصورتیکه مشــتری کد معاملاتی قراردادهای آتی داشته باشد، میتواند از حساب در اختیار بورس خود برای این معاملات نیز استفاده کند.
چرا لیست سهم های پایه تغییر میکند؟
بورس به طور مداوم این لیست را بررسی میکند. اگر سهمی نقدشوندگی اش کم شود، ممکن است آپشن های جدید برای آن منتشر نشود. در مقابل، سهم های جدیدی که مورد توجه بازار قرار میگیرند (مثل شرکتهای تکنولوژی محور) به این لیست اضافه میشوند.
نکته حیاتی برای انتخاب سهم پایه
هر سهمی که در لیست بالا دیدید، برای معامله مناسب نیست!
همیشه دو نکته زیر را در نظر بگیرید:
• به دنبال سهم هایی بروید که ارزش معاملاتی بالایی دارند: تا موقع فروختن قرارداد، گیر نیفتید.
• روند کلی سهم پایه را تحلیل کنید.
نماد های دارای بیشترین ارزش معاملات در بازار آپشن: ذوب | خساپا | خودرو | شستا | ملت | اهرم